MENU

Het wonder van de waarneming - mini retraite

Een workshop waarin je ontdekt dat – naast de oosterse zen – er ook een westerse filosofische praktijkweg is (fenomenologie) die zich bezighoudt met ‘onbevangen waarnemen’. Korte lezingen over bekende filosofen en kunstenaars wisselen we af met praktische, mooie waarnemingsoefeningen.




In deze bijzondere miniretraite nemen filosoof Hein van Dongen en Nelleke Metselaar, gids in de traditie van het Zen Zien Tekenen, je mee in de wereld van het waarnemen. 
We maken kennis met het begrip fenomenologie uit de westerse filosofie en met enkele bekende fenomenologen uit de kunst en literatuur. Afwisselend doen we oefeningen met waarnemen, lezend, schrijvend en tekenend. We hopen dat je zo zelf iets van het wonder van het onbevooroordeeld waarnemen kunt ervaren.

Over fenomenologie en verwondering:
In onze cultuur hebben we geleerd doelgericht waar te nemen. We observeren mensen en situaties zo dat we er 'iets mee kunnen' of 'wat aan hebben'. We vinden het belangrijk dat we onze ervaringen kunnen beoordelen, verklaren en beheersen. In verschillende tradities en filosofische stromingen leeft echter het besef dat onze ervaringen aan kwaliteit verliezen door zo'n beperkte blik. Door alles te willen verklaren wordt niet alleen een open ervaren van verwondering lastiger, maar ook staat het vaak een werkelijk contact met mensen in de weg en een breder begrip van situaties. Zelfs kan het een open wetenschappelijke blik bemoeilijken.
In de oosterse filosofie zijn er verschillende oefenwegen die ons proberen los te maken van onze ingekaderde manieren van ervaren, denk aan het Taoïsme en het Zenboeddhisme. Maar er is ook een tegenhanger ervan in het Westen: de fenomenologie, een richting in de filosofie en psychologie die zich richt op het je bewust worden van wat je ervaart.
Husserl, Merleau Ponty en Sartre zijn de grote namen van de fenomenologie, maar ook wetenschappers, schrijvers en kunstenaars bedienden zich van de fenomenologische methode: denk aan de schrijvers Marcel Proust en Virginia Woolf en de schilder Paul Cézanne. 

Fenomenologie is een houding die je kunt aanleren en die je kunt toepassen in dagelijkse situaties. Elementen ervan zijn: vol-ledige aandacht, onbevangenheid en het opschorten van je oordeel. In deze miniretraite zullen we korte lezingen over fenomenologen afwisselen met samen lezen van teksten, en oefenen in waarnemen. Daarvoor gebruiken we korte schrijfoefeningen maar ook oefeningen uit de traditie van het Zen Zien Tekenen – een vorm van tekenmediatie ontwikkeld door Frederick Franck*.

Programma:
Op donderdagmiddag en -avond, en vrijdagmorgen en -middag wordt steeds een blok van 1,5 tot 2 uur gegeven waarin we kleine colleges afwisselen met oefeningen. Bij mooi weer zullen we ook gebruikmaken van de tuin. Daarnaast kan deelgenomen worden aan de vieringen van het klooster.

*Het Zen Zien Tekenen wordt in het klooster regelmatig als aparte training/retraite aangeboden (zie programma). Deze miniretraite kan ook worden gezien als een kennismaking met de achterliggende ideeën achter deze vorm van waarnemend tekenen – en daardoor als verdieping of als opstap daarvoor dienen.


Meer informatie

Datum

  • Donderdag 22 oktober 14.00 uur t/m vrijdag 23 oktober 2020 18.30 uur
    Code: 20221

Kosten

Begeleiding


  • Nelleke Metselaar
    is dialoogbegeleider en gids in de traditie van het Zen Zien Tekenen, een westerse zenkunst die zich richt op de ervaring van het Zien van de wereld om ons heen met behulp van eenvoudig tekenen.

    Hein van Dongen is musicus, docent en filosoof, onderzoeker van thema’s als Filosofie en vormgeving en De menselijke maat. Auteur van o.a. ‘Wilde beesten in de filosofische woestijn’ en ‘Bergson’.

Ontvang onze nieuwsbrief

Blijf op de hoogte en meld u aan voor de nieuwsbrief
Aanmelden

Lees hier de Kloosterkrant

Het Klooster in beeld